Geen twee zetels voor Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid!
De Finse Eerste Minister Paavo Lipponen en de Italiaanse Eerste Minister Silvio Berlusconi spraken onderling af om de zetel van de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EAVV) op te splitsen over Finland (Helsinki) en Italië (Parma). Finland zou aanspraak kunnen maken op de eigenlijke hoofdzetel, maar Parma krijgt in dat geval een bijhuis dat zich zal toeleggen op de promotie en de bescherming van typische, karakteristieke Europese voedingsmiddelen.
Voormalig Minister van Volksgezondheid Magda AELVOET en Agalev-europarlementslid Bart STAES die mee aan de basis liggen van de Europese verordening die het EAVV opricht, reageren met de grootste verbazing: "Dit is waanzin. Het is een politieke koehandel!". De Agalev-politici vragen Eerste Minister Guy Verhofstadt om een duidelijk Belgisch veto te stellen zodra de zaak ter sprake komt op de Europese Raad.
"Dit is een Belgisch veto waard", meent EP-lid Bart Staes. Hij verwijst daarbij naar de moeilijkheden die het Voedsel- en Veterinair Agentschap (FVO - verantwoordelijk voor alle diergeneeskundige en plantaardige controles) ondervindt. Dat is gevestigd is op het platteland, 60 kilometer buiten de Ierse hoofdstad Dublin. Het FVO heeft omwille van de slechte werkomstandigheden grote moeilijkheden om deskundig personeel aan te werven en kampt daarenboven met een zeer groot personeelsverloop. De keuze om de EAVV op te splisten dreigt haar vleugellam te maken en ongeloofwaardig in de ogen van de publieke opinie.
Magda Aelvoet benadrukt dat dit Fins-Italiaans akkoord hoe dan ook strijdig is met het akkoord dat onder haar leiding werd bereikt bij de onderhandelingen tussen Raad en Europees Parlement.
Magda Aelvoet en Bart Staes pleegden ondertussen overleg met Volksgezondheidsminister Jef Tavernier die premier Verhofstadt zal verzoeken het Fins-Italiaanse akkoord te contesteren tijdens de komende Europese Raad.
ACHTERGRONDINFORMATIE
In december 2001 bereikten het EP en de Raad op de valreep van het Belgisch voorzitterschap een politiek akkoord over de oprichting van een Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid. De Europese verordening terzake verscheen in februari 2002 in het Europees Publicatieblad.
De oprichting van dit voedselveiligheidsagentschap was één van de 189 wetgevende Europese maatregelen die opgesomd waren in het Witboek Voedselveiligheid dat de Europese Commissie in januari 2000 publiceerde. Het was ook één van de 16 prioriteiten van het Belgisch Voorzitterschap. De snelle totstandkoming van het agentschap kwam er na een voorbeeldige samenwerking tussen toenmalig Raadsvoorzitter Magda Aelvoet en een werkgroep van 4 europarlementslden: Philippe Whitehead (Sociaal-democraten), John Bowis (Christen-democraten), Marit Paulsen (Liberalen) en Bart Staes (Groenen).
Omwille van o.m. Italiaans verzet in de Raad werd in 2001 echter geen akkoord bereikt over de uiteindelijke zetel. De Italiaanse premier Berlusconi kon zich niet terugvinden in het voorstel om de zetel van het EAVV te vestigen in het Finse Vikki Wetenschapspark, gelegen op enkele minuten rijden van de luchthaven van Helsinki. 'Hoe zouden de Finnen, die de prosciutto (Parmaham) niet kunnen waarderen, de zetel van deze Europese autoriteit kunnen claimen?', was de enigszins theatrale Italiaanse argumentatie.
Het politiek akkoord tussen het EP en de Raad o.l.v. Magda Aelvoet bevat nochtans een lijst van criteria die in acht moeten worden genomen bij een eventuele zetelkeuze. Deze voorwaarden behoren tot het politiek akkoord tussen Raad en EP en worden als volgt opgesomd in de wetgevingsresolutie die het EP met een grote meerderheid goedkeurde:
De Raad wordt verzocht om de volgende criteria toe te passen bij de besluitvorming over de plaats van vestiging van de Europese Voedselautoriteit:
1. Zij moet onafhankelijk van de Commissie en de andere instellingen zijn, en dit moet ook fysiek tot uiting komen;
2. zij moet kunnen bogen op een langdurige traditie op het gebied van voedselveiligheid om de autoriteit in de ogen van de EU-burgers geloofwaardigheid te verschaffen;
3. zij moet de onafhankelijkheid en integriteit van de autoriteit versterken;
4. zij moet een goede wetenschappelijke infrastructuur en faciliteiten op voedselveiligheidsgebied bieden;
5. zij moet in communicatietermen makkelijk toegankelijk zijn en over goede en snelle vervoersaansluitingen beschikken;
6. zij moet ervoor kunnen zorgen dat de autoriteit nauw en doeltreffend kan samenwerken met de diensten van de Commissie die zich met onderwerpen op het gebied van volksgezondheid en consumentenbescherming bezighouden;
7. zij moet kosteneffectief zijn en zij moet de mogelijkheid bieden dat de autoriteit onverwijld met haar werkzaamheden kan beginnen.
De Europese Raad van Laken bereikte geen akkoord over de definitieve zetel van het EAVV. Die werd voorlopig in Brussel gevestigd. Overbodig eraan toe te voegen dat deze regeling niet meteen de meest voordelige manier is om het agentschap functioneel uit te bouwen.
Meer informatie over de EAVV