Vanochtend gaven de Europese Commissie en de Raad in het Europees Parlement hun visie op de onderhandelingen tussen de EU en de VS over visavrij reizen naar de Verenigde Staten. Europarlementslid Bart Staes (Groen!) steunt het standpunt om collectief afspraken te maken met de VS voor de 12 lidstaten die nog steeds een visaverplichting hebben.
Burgers uit voornamelijk Oost-Europese landen die in 2004 en 2007 toetraden tot de EU hebben in tegenstelling tot de West-Europeanen nog altijd een visum nodig als ze naar de VS willen reizen. Tsjechië heeft inmiddels een akkoord met de VS getekend waarmee Tsjechië een belangrijke stap heeft gezet in het afschaffen van de visumverplichting. Daarna volgden zes andere lidstaten, namelijk Estland, Letland, Litouwen, Hongarije, Slowakije en Malta.
Volgens Staes is de Europese Commissie terecht ongerust over bilaterale afspraken tussen lidstaten en de VS: "Tsjechië blijkt concessies te hebben gedaan aan de VS wat betreft de uitwisseling van gevoelige persoonsgegevens van burgers. Volgens geruchten zijn dat meer en andere gegevens dan is afgesproken in een eerder verdrag tussen de EU en de VS. Op deze manier ondergraaft Tsjechië een eensgezind Europees standpunt over privacy”.
De Europese Commissie stelt nu voor om gezamenlijk een akkoord te sluiten voor de 12 lidstaten waarvan de burgers die naar de VS willen reizen nog een visa nodig hebben. Zo worden er regels vastgesteld waaraan lidstaten zich moeten houden bij de onderhandelingen met de VS. Hierbij is het belangrijk dat individuele lidstaten geen extra voorwaarden van de VS mogen accepteren dan eerder is afgesproken wat betreft het uitwisselen van persoonsgegevens.
Wel mogen individuele lidstaten met de VS onderhandelen over het meevliegen van gewapende 'air marshalls'. Groen! is hier tegen, omdat wapens in vliegtuigen teveel risico’s met zich meebrengen. Misbruik ervan kan catastrofale gevolgen hebben en de veiligheid van passagiers wordt er niet beter van.
Staes vindt dat de Europese lidstaten zich solidair moeten tonen. "De Europese Commissie staat zwak ten opzichte van de VS, omdat de Amerikanen weten dat de lidstaten ontzettend graag de visa willen afschaffen. Ik hoop dan ook dat alle lidstaten niet individueel met de VS zullen onderhandelen. Dat zal namelijk de gegevensbescherming van Europese burgers ondermijnen".
Het huidige EU-VS akkoord over het uitwisselen van passagiergegevens gaat al ontzettend ver in de inbreuk van de privacy van reizigers naar de VS. Zo mogen de Amerikanen gebruik maken van gegevens over etnische afkomst, religieuze overtuiging, creditcard en vakbondlidmaatschap van passagiers en deze 15 jaar lang bewaren. Garanties voor een zorgvuldige behandeling van de gegevens zijn er niet.
"Het mag niet gebeuren dat de Amerikanen in ruil voor het afschaffen van visa nog meer toegang krijgen tot persoonsgegevens die tegen Europese burgers misbruikt kunnen worden", aldus nog Staes.